
Na Escola Secundária Geral Nino Konis Santana de Lospalos, uma escola cheia de história e orgulho para a comunidade, havia uma turma conhecida pela falta de motivação. Os estudantes chegavam atrasados, não prestavam atenção e pensavam que estudar não faria diferença em suas vidas.
Mas naquela escola, que carrega o nome do grande herói Nino Konis Santana, a esperança nunca poderia desaparecer.
Um dia, um novo professor entrou na sala de aula. Em vez de começar com uma aula comum, escreveu no quadro: “Qual é o teu sonho? (Ita-nia mehi saida?)”
Os alunos ficaram em silêncio. Alguns riram, outros evitaram responder. Mas o professor falou com firmeza:
— Cada um de vocês tem um sonho. Em Tetum dizemos: ita hotu iha mehi. Pode ser pequeno ou grande, mas ele existe.
Pouco a pouco, começaram a partilhar. Um queria ser médico, outro professor — talvez até ensinar na Escola Secundária Geral Nino Konis Santana de Lospalos — e outros queriam ajudar suas famílias e a comunidade.
O professor então explicou:
— O estudo é a ponte entre vocês e os vossos sonhos. Em Tetum: aprende mak dalan ba susesu. Sem esforço, essa ponte nunca será construída.
A partir daquele dia, algo mudou. Os estudantes passaram a prestar mais atenção, a fazer perguntas e a ajudar uns aos outros. Começaram a sentir orgulho de estudar na Escola Secundária Geral Nino Konis Santana de Lospalos.
Com o tempo, aquela turma deixou de ser conhecida pela falta de interesse e tornou-se um exemplo para toda a escola. Eles aprenderam que a motivação não vem apenas de fora, mas nasce dentro de cada um — motivasaun mosu husi laran.
E assim, passo a passo, dentro da Escola Secundária Geral Nino Konis Santana de Lospalos, construíram não só conhecimento, mas também esperança, identidade e determinação.
@@@******@@@
Versaun Tetum
Hakarak Foun iha ESG Nino Konis Santana Lospalos
Iha Eskola Sekundária Geral Nino Konis Santana Lospalos, eskola ida ne’ebé orgullu boot ba komunidade, iha turma ida ne’ebé uluk ema hatene tanba sira la iha interese atu aprende. Estudante sira balun mai atrasadu, la presta atensaun, no hanoin katak aprende la iha valor ba sira-nia futuru.
Maibé iha eskola, ne’ebé naran boot Nino Konis Santana, ne’ebé la’ós deit herói ba nasaun maibé mos simbolu ba edukasaun no luta, buat hotu la bele hela nafatin hanesan ne’e.
Loron ida, professor foun ida mai hanorin iha Eskola Sekundária Geral Nino Konis Santana Lospalos. La hahú ho matéria hanesan bainhira baibain, maibé hakerek iha quadro: “Ita-nia mehi saida?”
Estudante sira hotu-hotu nonok. Balun hamnasa, balun tauk atu ko’alia. Maibé professor ne’e dehan ho laran metin:
— Iha eskola ida ne’e, ne’ebé naran boot, ita hotu iha obrigasaun atu iha mehi no luta ba futuru.
Uitoan-uitoan, estudante sira hahú hatete sira-nia mehi. Iha ne’ebé balun hakarak sai doutór, balun hakarak sai professor iha Eskola Sekundária Geral Nino Konis Santana Lospalos, no iha mos ne’ebé hakarak ajuda komunidade.
Professor ne’e dehan:
— Aprende iha Eskola Sekundária Geral Nino Konis Santana Lospalos mak dalan ba ita-nia susesu. Eskola ne’e la’ós deit fatin atu aprende, maibé fatin atu prepara ita sai ema boot iha nasaun ida ne’e.
Hahú husi loron ne’e, estudante sira muda. Sira hahú esforsa liu tan, presta atensaun, no ajuda malu. Sira hatene katak sira naran hanesan estudante iha Eskola Sekundária Geral Nino Konis Santana Lospalos tenke lori orgullu no responsabilidade.
Tempu la’o nafatin, turma ne’e sai ezemplu ba eskola tomak. Sira prova katak motivasaun bele mosu husi laran no bele hadia sira-nia moris.
Ho nune’e, iha Eskola Sekundária Geral Nino Konis Santana Lospalos, estudante sira la aprende deit kona-ba livru, maibé mos aprende kona-ba moris, esperansa no determinasaun.
By Aldo Jlm